اگر شما هم به دیابت مبتلا هستید، زخم پای دیابتی میتواند یکی از نگرانیهایی باشد که روزانه با آن دست و پنجه نرم میکنید. اگر چنین زخمی در پای شما ایجاد شده باشد، پیدا کردن محصولاتی که به روند بهبود سرعت میبخشند به یک چالش تبدیل میشود. خوشبختانه محصولات زیادی، از پماد گرفته تا ژل و داروهای خوراکی برای درمان این زخمها استفاده میشوند.
اما محصولی که بسیاری از افراد از اهمیت آن غافل میشوند، پانسمان است. برای پانسمان زخم پای دیابتی، محصولات متنوعی در بازار وجود دارند که هر کدام با مزایای مخصوص خود همراه هستند. اگر شما هم به این بیماری مبتلا بوده و به دنبال آگاهی از مدلهای مختلف پانسمان زخم پای دیابتی هستید، با ما همراه باشید.
انواع پانسمان زخم پای دیابتی
در این بخش سعی کردیم انواع بانداژ زخم پای دیابتی را به شما معرفی کنیم تا به شکل راحتتری به درمان این زخمها بپردازید.
پانسمان فوم سیلیکونی
بهترین پانسمان برای درمان زخم پای دیابتی، وجود ندارد! بیماران باید بسته به شرایط، توصیه پزشک و نوع زخم یک بانداژ مناسب را برای خود انتخاب کنند. با این حال بسیاری از پزشکان توصیه میکنند به جای بانداژهای معمولی، بیماران از پانسمانهای نوین استفاده کنند. این پانسمانها از زخم بهتر مراقبت کرده و ناحیه اطراف آن را هیدراته نگه میدارند. این کار، بهترین محیط را برای بهبود زخم فراهم میسازد.
بانداژی که اکثرا برای این زخمها پیشنهاد میشود، پانسمان فوم سیلیکونی است. دلیل آن هم این است که این نوع از پانسمان زخم پای دیابتی به صورت چندلایه ساخته شده که هرکدام از لایهها حاوی فوم هیدروفیلیک پلییورتان هستند. این فوم ترشحات زخم را به خوبی جذب خود میکند.
دیگر ویژگی این پانسمان، لایه چسب سیلیکونی و سوراخ دار آن است که به ترشحات اجازه میدهد از آن عبور کنند. در این شرایط ترشحات از زخم دور شده و یک محیط مرطوب برای بهبود زخم ایجاد میشود. این لایه همچنین به پوست اطراف زخم میچسبد، اما میتوان آن را بدون آسیب به بافت زخم جدا کرد و دوباره چسباند.
این مدل از پانسمان زخم پای دیابتی، ضد حساسیت است و برای پوستهایی که حساس هستند، بسیار مناسب است. علاوه بر تمام این موارد، پانسمان فوم سیلیکونی ضد آب بوده و به همین دلیل هیچ گونه باکتری یا میکروبی وارد زخم نخواهد شد.
با استفاده از این بانداژ، روند درمان زخم سریعتر شده و درد بیمار نیز کاهش قابل توجهی خواهد داشت. همانطور که ذکر شد چون این پانسمانها را میتوان دوباره استفاده کرد، بنابراین در هزینههای درمان نیز صرفهجویی خواهد شد.
پانسمان زخم نقره
بانداژهایی وجود دارند که در آنها، از عنصر نقره استفاده شده است. در این نوع پانسمان زخم پای دیابتی، از نقره به جای یک آنتیبیوتیک موضعی استفاده شده است. یونهای موجود در نقره خواص ضد میکروبی و ضد باکتریایی داشته و با قرار گرفتن روی زخم، تولید انرژی در باکتریها را مختل میکنند.
با اینکه این نوع پانسمان مزایای زیادی دارد، اما پزشکان استفاده از آن را برای برخی بیماران ممنوع کردهاند. برای مثال بیمارانی که در شرف انجام MRI هستند، کسانی که به فلز نقره حساسیت دارند، همچنین کودکان و نوزادان از این دست بیماران هستند.
مزایای پانسمان زخم پای دیابتی نقره
این بانداژ، به شکلی طراحی شده که به بافت زخم نچسبد. به همین دلیل حین تعویض آن نیازی به نگرانی نیست، چون باعث درد و خونریزی نخواهد شد.
بر خلاف چیزی که شاید با شنیدن نام نقره به ذهنتان برسد، این پانسمانها بسیار نرم بوده و بدون مشکل با پوست سازگار خواهند شد. این امر استفاده از این بانداژ را برای بیماران بسیار راحتتر خواهد کرد.
اگر از این نوع بانداژ زخم پای دیابتی استفاده کنید، بافتهای مرده در زخم با کاهش قابل توجهی رو به رو خواهند شد. این امر به بهبود سریعتر زخم کمک خواهد کرد. همچنین این پانسمانها ضد حساسیت بوده و از این لحاظ مشکلی ایجاد نخواهند کرد.
پانسمان هیدروژل
این مدل از بانداژ زخم پای دیابتی، به دلیل توانایی آن در حفظ یک محیط بهینه برای بهبود زخم معروف است. این پانسمان محیط اطراف زخم را گرم و مرطوب نگه میدارد و از ورود باکتری و میکروب به آن جلوگیری خواهد کرد.
این پانسمانها از 90 درصد آب تشکیل شدهاند. این آب در ژلی قرار دارد که از پلیمرهای نامحلول هیدروفیلیک ساخته شده است. این پلیمرها عبور مایعات در سطح زخم و پانسمان را کنترل میکنند. با این کار سدیم و دیگر مولکول های موجود در ترشحات، با ترکیبات هیدروژل جایگزین میشوند.
هیدروژل موجود در این نوع از پانسمان زخم پای دیابتی، زخم را مرطوب نگه میدارد. با این کار درد بیمار کاهش یافته، گردش خون بهتر شده و درمان به شکل کامل انجام خواهد شد.
از آنجایی که این بانداژ بیشتر از آب تشکیل شده، جاذب نیست و برای زخمهایی که ترشحات خفیف تا متوسط دارند مناسب است. هیدروژل همچنین زخم را خنک خواهد کرد، با این کار درد نیز کمتر خواهد شد.
هیدروژل موجود در این پانسمان زخم پای دیابتی، سطح زخم و هرگونه ناهمواری را صاف خواهد کرد تا زخم عفونت نکند. با این کار سطح زخم نیز به شکل بهتری بهبود خواهد یافت.
انواع پانسمان هیدروژل
این پانسمانها به صورت ورقهای یا ژل آمورفوس ارائه میشوند.
هیدروژل ورقهای: این ورقهها مقداری از آب را جذب خود میکنند و با این کار باعث میشوند زخمهایی که ترشح کمی دارند، خیلی مرطوب نشوند. یک طرف این نوع پانسمان زخم پای دیابتی با یک پلیمر مخصوص پوشانده شده و ممکن است گاهی دورتادور آن از چسب استفاده شده باشد.
این پانسمان باعث میشود تهویه خوبی در زخم شکل گرفته و از خشک شدن آن جلوگیری شود. این ورقهها را میتوان به هر شکل و اندازهای که میخواهید برش دهید.
هیدروژل آمورفوس: این ژل را میتوان روی هر زخمی با هر عمقی استفاده کرد. اما توجه داشته باشید که بعد از استعمال ژل، باید روی آن را با یک باند یا گاز معمولی بپوشانید. معمولا این بانداژ نیز باید به صورت متناوب تعویض شود.
مزایای پانسمان هیدروژل: این نوع بانداژ مزیتهای زیادی دارد و برای پانسمان کردن زخمهای دیابتی ایدهآل است. زمانی که این پانسمان را روی زخم استفاده کنید، هیدروژل موجود در آن زخمها را تمیز نگه داشته و عفونت موجود در آن را از بین خواهد برد.
این پانسمانها زخم را مرطوب، تمیز و بسته نگه میدارند. همچنین هیدروژل حساسیتزا نیست و بافت زخم را تحریک نخواهد کرد. این نوع از پانسمان زخم پای دیابتی به سطح زخم نمیچسبد و با این کار اجازه عبور هوا و ترشحات را به آن میدهد.
گاز استریل
گاز استریل یکی از محبوبترین و شایعترین پانسمانهایی است که برای زخمهای مختلف استفاده میشود. این گاز میتواند خون و ترشحات اضافه را به خود جذب کند و یک مانع بین زخم و پوست اطراف آن ایجاد خواهد کرد.
گاز استریل را باید به صورت مداوم تعویض کنید، چون این مدل از پانسمان زخم پای دیابتی سریعا کثیف میشود. گاز استریل همچنین از بروز عفونت نیز جلوگیری خواهد کرد.
پانسمان غیر چسبنده
این بانداژها بهگونهای طراحی شدهاند که به پوست نچسبند، در چنین شرایطی حین تعویض پانسمان پوست اطراف زخم کشیده و تحریک نخواهد شد. همچنین استفاده از این نوع پانسمان زخم پای دیابتی در مدت طولانی راحتتر خواهد بود. همچنین این بانداژها ضد حساسیت بوده و هوا را به زخم میرسانند. این کار به بهبود زخم کمک شایانی خواهد کرد.
از دیگر مزایای پانسمان غیر چسبنده، میتوان به قابلیت جذب فوقالعاده آنها اشاره کرد. این بانداژ رطوبت را جذب خود کرده و اجازه نمیدهد ترشحات اضافی روی زخم بمانند.
همچنین حین برداشتن این نوع بانداژ زخم پای دیابتی، دردی را احساس نخواهید کرد؛ چون به پوست نمیچسبند و آن را نخواهند کشید.
چون این پانسمانها استریل هستند. پانسمان غیر چسبند، میتوان بدون نگرانی آن را روی زخمهای باز استفاده کرد. در این شرایط ریسک بروز عفونت بسیار پایین خواهد بود.
چون این مدل از پانسمان زخم پای دیابتی چسبنده نیست، تکههای باند به داخل زخم ورود پیدا نخواهند کرد؛ در نتیجه ریسک بروز عفونت کاهش خواهد یافت. شما همچنین میتوانید این بانداژ را در اندازه مورد نیاز خود برش بزنید.
هر چند وقت یک بار باید پانسمان زخم پای دیابتی را عوض کرد؟
پاسخ این پرسش، به پزشک شما بستگی دارد. سعی کنید از ایشان راهنمایی بخواهید و بسته به دستور ایشان، بانداژ خود را تعویض کنید. اما به صورت کلی، پزشکان توصیه میکنند پانسمان پای خود را به صورت روزانه عوض کنید تا از بروز عفونت و دیگر مشکلات مرتبط جلوگیری شود. حین تعویض پانسمان، به شرایط زخم توجه داشته باشید. در صورت مشاهده قرمزی، تورم، خروج ترشحات زیاد و بدبو، حتما پزشک خود را در جریان بگذارید! علائم ذکر شده میتوانند نشانگر عفونت بوده و نیاز به درمان فوری داشته باشد.
نتیجه گیری
زخمهایی که از نتیجه دیابت روی پا و دیگر اعضای بدن ایجاد میشوند، میتوانند زندگی را برای بیماران مبتلا سخت کنند. به همین دلیل نیاز است تا از این زخمها مراقبت جدی انجام شود تا بهبودی در کمترین زمان ممکن و به آسان ترین روش به انجام برسد. یکی از مواردی که باید در نظر داشته باشید، انتخاب پانسمان زخم پای دیابتی است. این پانسمان باید علاوه بر تسریع بخشیدن به زمان بهبودی، مانع از بروز مشکلات دیگر مثل عفونت شود.
